WTW-filters vervangen: hoe vaak en hoe doe je dat?

Kijk op het typeplaatje van de unit (meestal op de zijkant of in de filterkast zelf) voor het modelnummer. Zoek dit modelnummer op bij de filterfabrikant of in de handleiding om de exacte afmetingen en filterklasse te vinden. Noteer ook of het gaat om het toevoerfilter (verse buitenlucht) of retourfilter (afvoerlucht). Bij twijfel kun je het oude filter eruit halen en de afmetingen in millimeters opmeten voor je een vervanger bestelt.

Ja, filtervervanging is gebruikersonderhoud dat je zelf mag doen. Schakel de unit uit, open de filterkast, schuif de oude filters eruit en plaats de nieuwe in de juiste luchtstroom-richting (pijl op het filter). Sluit de kast en reset de filtermelding. Er is geen gereedschap of certificering voor nodig. Gaswerk, koudemiddel en elektra-binnenwerkzaamheden zijn monteur-werk, maar filters vervangen niet.

Een set WTW-filters kost 11 tot 25 euro voor huismerken en 25 tot 69 euro voor originele fabrieksfilters. De prijs hangt af van de filterklasse (G4 is goedkoper dan F7 of ePM1) en het merk van je unit. Zehnder-originelen zitten aan de bovenkant van het prijsinterval; huismerken voor Itho en Brink zijn breder beschikbaar in het lagere segment. Bij een jaarlijks onderhoudscontract zijn filters doorgaans inbegrepen.

G4-filters vervang je elke 3 maanden. Dit zijn de grove filters die vezels, zandstof en grote pollen tegenhouden. Ze raken sneller vol dan fijnere F7-filters omdat ze ook als voorbescherming voor de unit dienen. In een omgeving met veel stof, bouw of huisdieren kan 2 maanden al voldoende zijn. Let op een zichtbaar grijze of bruine verkleuring van het filter als indicatie dat het vol zit.

F7-filters vervang je elke 6 maanden in een gemiddelde woonsituatie. In stedelijke omgevingen of bij woningen nabij drukke wegen is een interval van 3 tot 4 maanden verstandiger. F7-filters vangen fijnstof, pollen en allergenen tot 1 micrometer. Een vol F7-filter verhoogt de weerstand in de unit, wat leidt tot hoger energieverbruik en minder verse lucht in huis.

Een filtermelding betekent dat de unit een hogere weerstand over de filters meet dan normaal, wat duidt op vervuiling. Vervang de filters zo snel mogelijk. Schakel de unit uit, vervang beide filters (toevoer en retour), sluit de kast en reset de melding via de knop op het display of de bedieningsapp van jouw unit. Komt de melding na de reset direct terug, dan kan er sprake zijn van een verkeerd geplaatst filter of een defecte sensor.

De resetprocedure verschilt per merk. Bij Zehnder ComfoAir houd je de filterknop op het display ingedrukt tot de indicator dooft. Bij Itho Daalderop HRU-units gebruik je de resetknop op het wandbedieningspaneel (3 tot 5 seconden). Bij Brink-units gaat de reset via het servicemenu of de Brink Air Control-app. Raadpleeg altijd de handleiding van jouw specifieke model, want de procedure verschilt per serie.

Een G4-filter vangt grof stof, vezels en pollen groter dan 10 micrometer. Een F7-filter is veel fijner en vangt ook fijnstof, kleine pollen en allergenen tot circa 1 micrometer. F7 is bijna 15 keer effectiever op kleine deeltjes. De G4 dient als voorbescherming voor de unit en de retourzijde; de F7 zit op de toevoer van verse buitenlucht. G4-filters moeten vaker vervangen worden (3 maanden) dan F7-filters (6 maanden).

Stofzuigen of uitkloppen van een filter is een tijdelijk noodmaatregel, geen vervanging. Door het schoonzuigen beschadig je de fijne filtervezels, waardoor de filterefficiëntie permanent daalt. Fijnstof en allergenen passeren daarna ongefilterd. Vervang filters altijd door nieuwe exemplaren van de juiste klasse en maat. Stofzuigen is alleen toegestaan als kortstondig onderhoud als er geen vervangend filter beschikbaar is.

Ja. Alleen balansventilatie (systeem D) en WTW-units hebben filters die je kunt vervangen. Bij systeem C (mechanische afvoer) zijn de gevelroosters de enige filtercomponent, en die reiniging is anders dan filtervervanging. Een decentrale WTW per kamer heeft per unit kleinere filters die vaker worden vervangen. Controleer altijd bij welk type ventilatie je woont voordat je filters bestelt.

Een vol filter belemmert de aanvoer van verse lucht. CO2-concentraties stijgen dan sneller, wat klachten als vermoeidheid, concentratieverlies en hoofdpijn kan veroorzaken. Tegelijk neemt de filtratie-efficiëntie af: fijnstof, pollen en allergenen passeren het filter gemakkelijker. Op langere termijn kan vocht zich ophopen in de warmtewisselaar, wat schimmelgroei in het kanaalwerk bevordert. Regelmatige vervanging voorkomt deze ketens van gevolgen.

Filtervervanging duurt gemiddeld 5 tot 10 minuten voor een set van twee filters. De meeste WTW-units hebben een toegankelijk filterluik aan de voorzijde of onderzijde van de unit. De klus bestaat uit: unit uitschakelen, kast openen, filters uitschuiven, nieuwe filters terugplaatsen in de juiste richting, kast sluiten en filtermelding resetten. Voor de eerste keer iets langer, omdat je de handleiding nodig hebt voor de reset-procedure.